Dostum prezident olsa…

cosmos-man

Dostum prezident olsa…

“Namizədlər” silsiləsindən 3-cü yazı

Virtual kosmosun başqa şəbəkə-planetlərindən sən deyən elə də xəbərim yoxdu. Tanıdığım insanların xarakter və düşüncələrini, hadisə və şəxslərə münasibətini analiz eləməyə imkan verən feysbuk aləmidi.

Burada nəinki tək-tək adamların, bütöv xalqın, toplumun belə ovqatını, sosial-mənəvi durumunu duya, nəylə, hansı duyğularla yaşadığını hiss edə bilərsən. Bunu mənim kimi sıradan bir feysbukçu bacarırsa, görün xüsusi tədqiqat idarələrinin analitikləri nələri görür, bilir, öyrənirlər!

Toplumların ovqatından söz saldım, təkcə bir nümunə deyəcəm. Məsələn, isveçlilərlə azərbaycanlıların virtual cəmiyyətləri arasındakı fərq elə onların real həyatlarındakı fərq qədərdi. Biz virtual, onlarsa real həyata ciddi yanaşır.

Mövzudan qırağa çıxaram deyə mətləbdən uzaqlaşmayım. Vaxtilə “Facebook ölkəsi”ndə ətraflı yazmışam fikirlərimi.

Əslində bir demokrat dostumdan danışmaq istəyirəm. Demokrat dostların sayı çoxdu, burda birindən bəhs edəcəm. Mənim demokrat olmayan dostlarım da az deyil, amma onlar başqa yazının mövzusudular.

Dostum qlobal şəbəkədə fəaldı, yaxşı yazılar, şərhlər yazır, fikirlər bölüşür. Mövqeyini bəyənirəm. Bəşər adamıdı – tək vətəndə yox, dünyanın o başında olanlara da həssasdı, biganələrdən deyil.

Xətrini istədiyim bu dostumda bir neçə ildi “soyuqluq” hiss edirəm. Hələ ötən il vətəndaş cəmiyyətinə total hücumun “razqar” vaxtı yazdığım “Vətəndaş cəmiyyətini kim öldürdü?” adlı yazını ərinməyib demokrat dostumun poçtuna göndərdim ki, oxusun görüm, bölüşürmü fikirlərimi! “Oxuyaram” yazsa da, oxuduğunu yazmadı. Amma oxumuşdu, buna qəti şübhəm yox idi.

Anladığım qədər yazı bir çox ictimai-siyasi, mətbu və QHT cığırdaşlarım kimi onun da əhvalını pozub, ağrıdıb. Bilirəm, hamımıza güzgü tutan yazıydı. Yazanda mənə də ağır gəlmişdi.

Müsəlmanın “o gün”lərinin birində bir yazısına şərh yolladım. Cavab verməyəndə incidiyinə şəkk-şübhəm qalmadı.

O vaxtdan düşünürdüm, bu incikliyin səbəbi nədi belə?! Axı mənim qəlbqıran, könülsındıran vərdişim yoxdu!

Nəhayət “o gün” bildim! Virtual dünyanın tanrılarından olan möhtərəm Mark əfəndi neçə il öncəki statusumu xatırladanda yadıma düşdü!

Sən demə, demokrat dostum seçki zamanı öz namizədliyini irəli sürübmüş. O vaxt bu xəbəri oxuyanda əlim dinc durmayıb, zarafata salıb bir atmacalı status yazıbmışam.

Atmacanın canı ilin-zamanın bu çağında onun prezidentliyə namizədliyini irəli sürməsində deyildi. Ondan yaxşı namizədmi olacaq, Hafiz Hacıyevin də namizəd olduğu məmləkətdə?! Elə-belə, yüngülcə ərkyana ironiya vardı.

Kiminsə məndən inciməsini istəmərəm, qəlbə dəyməyi də ən ağır günahlardan bilirəm. Amma Söz bütün günahlardan ağırdı, yerində deməsən, sənin özünü incidər.

Məndən küsmüş birini görəndə pis oluram, qəlbim sızıldayır, özümü günahkar sayır, qınayıram.

Amma dediyim ayrı şeydi. Dediyim odu ki, siyasi lider, dövlət başçısı, partiya rəhbəri və bu qəbildən hər kəs gərək kinli olmasın. Demokratik dəyərləri bölüşən adam isə heç olmasın! Kinlidisə, bu işə girişməsin!

Böyük qəlblərdə xırda duyğular olmaz!

Kin virusdu, sağalmayan xəstəlikdi. Bəşəriyyət dərmanı olmayan bugünün ən dəhşətli xəstəliklərinə də çarə tapacaq. Amma insanlıq son gününədək içindəki kini məhv edə bilməyəcək.

Bizim kimi adi yazı-pozu adamının kini keçilər, uzaq başı acıqlı bir yazı yazarıq. Amma ölkəyə, siyasi hərəkata başçılıq eləyənin kini bütöv xalqa yoluxar.

Elə kinli liderlərin güdazına getmədikmi?! Tariximizdə nə qədər nümunələr var.

İndi düşünürəm, nə vaxtsa, hansı ovqatdasa yazdığım, unutduğum belə, amma sən demə virtual kosmosun öz ənginliyində qoruyub saxladığı atmaca bir sözü yaddaşına və qəlbinə həkk edən demokrat dostum prezident olsaydı görən neylərdi? Doğrudan, məni tutdurardı? Didərgin saldırardı? Əzizlərimi məndən imtina elətdirərdi?

İnanmıram! Demokratlar belə olmurlar! Belə olmamalıdılar!

Hər halda Tanrı bizi kinli liderlərdən qorusun!

Elə bunu deyirdim səki, uzatdım bir az.

Vahid Qazi

Dərc olundu: qafqazinfo.az

Əmmaməli gələcək

emmamecilik

Əmmaməli gələcək

“Namizədlər” silsiləsindən 2-ci yazı

Feysbuk açılandan bəri dost-tanışın sayı da çoxalıb, çeşidi də. Amma bu yazıda feysbuköncəsi iman əhli dostlardan biri haqda danışmaq istəyirəm. Birinci yazıda deputatlığa namizəd arxadaşlardan bəhs eləmişdim. Bu dostum da namizəddir, amma bu, bir başqa cür namizədlikdir. Tələsməyin, deyəcəm. Oxumağa davam et →

“Namizədlər” silsiləsindən I yazı

namized xanim dostlar

Çiçək qoxulu yuxu-parlament

“Namizədlər” silsiləsindən 1-ci yazı

İndiki parlament seçkisi əvvəlkilərdən gözəl xanım namizədlərin bolluğu ilə seçilir. Gör bir nə qədərdilər! Həm gözəldirlər, həm də cavan.

Uzağa getməyim, elə feysbuk dostlarım Tamilla Qulami, Nüşabə Sadıxlı, Aysel Əlizadə, Günel İbadova, İlhamiyyə Rza, Könül Quliyeva, Vəfa Gümşüdlü, Mehriban Zeynalova, Günel Səfərova, Yasəmən Qaraqoyunludan deyim.

Cəmi 100 il öncə teatr səhnəsinə bir qadın oyunçu çıxara bilməyən xalqın bu gün siyasət meydanında gör neçə xanımı var!

Bu yaxşı haldı. Eləsə, eləsə, bizi gözəllik xilas edəcək. Heyif deyilmi, gözəl xanımların qanunları ilə yaşayasan!

Kişilər söz sahibi olandan dünyanın xarabı çıxdı. Zorluqlar, pisliklər onlarla gəldi.

***

Xəyalıma yeni parlament gəlir. Zal min rəngli Qırxqız yaylasını xatırladır. Feysbuk dostlarım buranın ən qəşəng çiçəkləridi. Xoşum gəlir, oturub saatlarla canlı mənzərəyə – iclasa baxıram.

Bir az narahatlığım da var. Necə narahat olmayasan! Neçə qollu-budaqlı, köklü-köməcli “ağac”ı parlamentin “par”ı qurudub. Neçə yaraşıqlı sima oradan solub, bozarıb, qızarıb, nə qədər qəddü-qamət əzilib-büzülüb, əyilib çıxıb. İndi bu zərif “çiçəklər”i soldurmazmı onun havası?!

Gözümün qabağından uçub keçən nə idi belə?

Narahatlığım gecəni gün işığına çıxaran şam kimi əriyib getdi.

Sarı-qırmızımtıl kəpənəyin çiçəyə qonmasını görürəm. Qanadlarının şappıltısını müstəqillik aktına alqış yağdıran parlamentin çəpik səsi kimi eşidirəm.

Kəpənək qanadlarından qopan sərin meh üzümə əsir, məstedici çiçək qoxusuna bihuş oluram.

Sonra meh küləyə dönür, sonra da tufana…

Parlamentin qapı-pəncərəsi taybatay açılır. İllərlə içəriyə hopmuş kif qoxusu çölə sovrulur.

“Çiçəklər” yerlərindən boy verirlər. Qalxır, qalxır, qalxırlar. Bir-birinə sarılırlar, aşır-daşırlar. Açıq qapı-pəncərədən şəhərə axırlar.

Şəhərin küçə-xiyabanları gülə-çiçəyə bürünür. Hər yan gül qoxuyur. Xəzərin gözitirən sozsuzluğundan əsən Xəzri gül qoxusunu sinəsinə çəkir. Üfürüb bütün ölkəyə yayır.

Səhər adamlar ölkəni çiçək içində görürlər. Hava gül ətrindədi. Xət-xət qırışan üzlər, cığır alınlar gülür, açılır. Çuxura düşən gözlərə işıq gəlir. Ürəklər təzə sevgi yaşayan təki sevinclə çırpınır.

Çiçəklərə qonan kəpənəyin qanadından başlayan titrəyiş bütün ölkəni dəyişir. “Kəpənək effekti” bunamı deyirlər?!

Azərbaycan “çiçəklənən şanlı diyar” olur.

“Çiçək”lərin qanunları da ümid doludu ana duası kimi, yumşaqdı sevgili sığalı təki.

Hamı xoşbəxtdir!!!

***

Yuxudan saat zənginə oyandım. Qalxdım. Çay qoydum. Televizorun düyməsini basdım. Balkona çıxıb gərnəşdim. Quluncumu qırıb geri qayıtdım.

Çay süzüb oturdum. Gözüm çayın buğunda, qulağım televizorda.

“Müxalif elita çox amansız seyrəlmələrə məruz qalıb”. Yeni seçilmiş parlamentin ilk iclasında Zahid Oruc danışırdı.

Çayın buğu doğulmadan ölən arzular kimiydi, buğlanmağa macal tapmadan itib yox olurdu…

Vahid Qazi

Oktyabr, 2015

Ədəbiyyatı dünya hadisəsinə çevirən xalqın kitab mədəniyyəti

Göteborg_BookFair-1280x670

Ədəbiyyatı dünya hadisəsinə çevirən xalqın kitab mədəniyyəti

Neçə ildi uşaqlarda kitab oxumağa vərdiş yaratmaq üçün çıxarmadığım oyun qalmayıb. Tək kitab oxutmaqla kifayətlənmirəm, oxuduqları haqda yazmalarını da istəyirəm. İT dövrünün uşaqları üçün qəddar atayam, bilirəm. Olsun, qoy məni elə qəddar bilsinlər!

Bir dəfə ərinmədim, Seymur Baycanın “Oxumaq mədəniyyəti” adlı yazısını onlara özüm oxudum, hərdən haşiyə çıxaraq, Seymurun arqumentlərini xüsusi vurğulayaraq oxudum. Bitirəndə yazıdan sitat gətirib soruşdum ki, indi “o boyda Amerikanın prezidenti Barak Obama oxumağa vaxt tapır”, siz tapmayacaqsınız?

Qarabağlılar and içən olur. Kitaba and olsun ki, uşaqlara “mədəniliyin yolu kitablardan keçir” deyəndə Andre Moruanın “Mədəni olmağın tək yolu var – mütaliə” fikrindən xəbərim yox idi. Bu yazını qaralayanda internetdə rastladım.

Uşaqları inandırmışam ki, yad ölkəyə uyğunlaşmaq üçün “qəriblik kompleksi”ndən yaxa qurtarmağın kəsə yollarından biri də elə kitabdır.

Axmaq adamların mühitində olmaqdansa kitabla tənhalığa çəkilməyin üstünlüyünü isə sonra deyəcəm, hələ uşaqdılar.

Fikrim getdi uşaqlara, əslində sentyabrın sonlarında Yöteborqda keçirilən Beynəlxalq Kitab Sərgi-Yarmarkasından yazıram.

Kitabların insan üçün əhəmiyyəti haqda uzun danışmayacam, bunu hər kəs bilir. Nobel mükafatı ilə ədəbiyyatı dünya hadisəsinə çevirməyi bacaran isveçlilərin timsalında bir xalqın ədalətə, bərabərliyə, hüquqa və haqqa söykənən, bütün dünyaya örnək olası bir dövlət qura bilməsində kitab oxumaq vərdişi və mədəniyyətinin rolunundan söz açmaq istəyirəm. Oxumağa davam et →

“ Mən… əzilənlər arasında olmaq istəyirəm. Həyat oradan daha aydın görsənir.”

fred asif

Milli qəhrəman Fred Asifdən 23 il əvvəl aldığım bu müsahibəni kompüterin illərlə açılmayan qovluqlarında eşələnəndə gözüm biqəfil aldı. Kompüter təzə-təzə çıxan vaxtlar yazmağı öyrənəndə bəzi köhnə qəzet yazılarımı yığıb yaddaşa verirdim ki, qalsın. Bundan əvvəl “Zirzəmidə gecələyən şəhər” yazısını da beləcə təsadüfən tapmışdım.

Oxumağa davam et →

“İslamda tolerantlıq varmı?” sualı İsveçdə

Mona Walter

Avropada yeni bir kabus dolaşmaqdadır!

Sentyabrın 27-də İsveç millətçilərinin “İslamda tolerantlıq varmı?” adlı bir tədbirinə getdim. Mövzu təzə deyil, çox düşmüşəm bu söhbətə. Mövzudan daha çox məni İsveç kimi tolerant bir ölkənin son illər durmadan artan reytinqləri hesabına ictimai rəy sorğularında ölkənin birinci partiyasına çevrilmiş millətçi İsveç Demokratları Partiyasının məsələyə baxışı maraqlandırırdı.

Partiyanın yerli şöbəsi məruzəçi kimi islam üzrə ekspert Bertil Malmberq və xristianlığı qəbul etmiş keçmiş müsəlman Mona Valter adlı xanımı dəvət eləmişdi.

Birinci hissədə çıxış edən Malmberq “Quran”, şəriət, sünnə və hədislərdən nümunə gətirərək tədbirin adına çıxarılan suala “Yox!” cavabını əsaslandırmağa çalışırdı.

İkinci hissədə çıxış edən Valter isə özünü vətəndaş müharibəsi nəticəsində sekulyar sosialist diktatura rejimindən islamlaşaraq bir başqa diktaturaya çevrilən Somalidən qaçmış ailənin qızı kimi təqdim elədi. “Ailəmin qoyduğu dini qadağalarla İsveç həyatının azad reallıqları məni islam dinini dərindən öyrənməyə sövq elədi”.

Onlar çox şey dedilər, burada sadalamağın mənası yoxdur. “Özünü dünyəvi dövlət kimi göstərməyə çalışan Türkiyədə son yüz ildə bir kilsə belə tikilməyib. Sizsə turist kimi gedib oranın büdcəsinə xeyir verirsiniz” kimi avantürist fikirlərlə yanaşı kifayət qədər məntiqli görünən fikirləri arqumentləşdirməyi də bacarırdılar.

Qulağım çıxışçılarda olsa da, gözüm zaldakı adamlarda idi. Onların reaksiyasını müşahidə edir, suallarını tam anlamağa çalışırdım. Gəldiyim qənaət budur ki, Avropaya gələn qaçqın axını özüylə islam qorxusu da gətirir.

Saumel Hantinqtonun “Sivilizasiyaların toqquşması və dünya nizamının yenidən qurulması” tarixi-fəlsəfi traktatında irəli sürdüyü tezislər heç iyirmi il keçməmiş reallığa çevrilməkdədir.

Düzdür, bu gün İsveçin hakim Sosial Demokrat Partiyası və hökuməti qaçqınlara daha çox yardım etməyin yollarını arayır, “Bütün İsveç birlikdə” adlı ümummilli yardım paketiylə çıxış edir. Amma əksər Avropa liderləri multikulturallığı Avropanın zənginliyi deyil, problemi kimi görürlər. Hətta təbil çalırlar!

Tədbir iştirakçılarını düşündürən əsas suallar bunlar idi: Avropa mədəniyyətinə inteqrasiya oluna bilməyən və istəməyən mədəniyyət konflikt ocağına çevrilməzmi? Özləri ilə bərabər şəriət qaydalarını da gətirən və o qaydaları Avropada da tətbiq eləmək istəyən islami kəsim niyə şəriət qaydaları ilə idarə olunan ölkələrə yox, buna tamamən zidd olan cəmiyyətlərə üz tutur? Niyə 57 islam dövləti müsəlman qaçqınlarına sahib çıxmır və s.

Bu suallar tək zala rekord sayda adam topladıqlarını deyən İsveç millətçilərini deyil, bütün Avropanı düşündürən və QORXUDAN suallardır!

Yazımın canı odur ki, Avropada yenə bir kabus dolaşmaqdadır! Və bu kabus əvvəlkindən heç də az olmayan qorxulu fəsadlar vəd edir!

Vahid Qazi

P.S. Tədbirdən çəkdiyim fotolar aşağıdadır.

2341

Dərc olundu: Novator.az

İsveç: əlili əlində tutan ölkə

le-handikappad-pojke-som-leker-hans-fiol-29460038 (2)

İsveç: əlili əlində tutan ölkə

O gün “Həyat üçün işləmək” adlı əlil, ahıl və xəstələrə həsr olunan sərgi-festivala getmişdim. Festivalda musiqi qruplarının konserti, idmançıların yarışı keçirilirdi. Sərgidə isə firma və QHT-lər, bələdiyyə və dövlət təşkilatları öz işlərini nümayiş etdirirdi.  Kimi yeni məhsul çeşidlərini göstərir, kimi qayğı-xidmətlərini təklif edirdi. Oxumağa davam et →

Azərbaycan vektoru

Avropa parlamenti

Azərbaycan vektoru

Dünən Avropa Parlamenti müstəqilliyini Avropa vektorlu ümumbəşər dəyərlər təməlində qurulmuş Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin varisi kimi elan edən bir dövlət haqqında onun müstəqillik tarixi ərzində ən utancverici bir qətnamə qəbul elədi.

Avropadan, bütün dünyadan haqq, ədalət uman dövlət haqqsızlıq, ədalətsizlik mücəssiməsi kimi – vətəndaşının söz və ifadə azadlığını tanımayan, haqqını boğan, ədalətini tapdayan, varını talan edən bir dövlət kimi təqdim olundu. Oxumağa davam et →

Берег «Лебединого озера»

 

svansjön 1

Берег «Лебединого озера»

(из цикла «Следы памяти»)

Одна из активисток регионального отделения Шведской Социал-Демократической Партии Ирада Алиева приобрела билет на балет Чайковского “Лебединое озеро” в тот день, когда было объявлено, что знаменитый Мариинский театр Санкт-Петербурга совершит гастрольный выезд в Йенкепинг.

По пути я рассказал детям об истинной причине своего поступка, побудившего меня немало заплатить за билет и проехать несколько сот километров. Oxumağa davam et →

Bala əliklə balaca Vahidin hekayəti

Bala əliklə balaca Vahidin hekayəti

yaxud Gəncəsər xatirələri

Vənglidən üzüaşağı Koladağadək (biz ona Koladay deyirdik) uzanan yaşıl meşənin Damğanlı kəndilə Turşsu bulağı arasındakı yolun üstündə böyüklərimizin qurduğu çadır alaçıqların əl içi kimi göründüyü yerində “qala” quranda uzaq 1975-ci ilin qızmar Qarabağ iyulu idi. Biz – bir dəstə uşaq ulu nənə-babalarımızın da yaylamağa gəldiyi Kolatağ meşələrində ən “strateji” yerin kol-kosunu təmizləyib, torpağından “qala” düzəldəndə, ağac budaqlarından cürbəcür silahlar qayıranda, çəpər çəkib “hərbi” düşərgə salanda, bir gün üzüyoxuşa – Gəncəsər kilsəsinə, o biri gün üzüyenişə – nənəmizin çadırına ərzaq dalınca gizli “hərbi yürüşlər” edəndə hələ heç “Rembo” filmi çəkilməmişdi.

Oxumağa davam et →