Ən birinci ondan başlayım ki, hər cür fanatizmdən, bütləşdirmədən uzağam. Amma Ramiz Rövşən haqda bölüşmədiyim fikirlərə cavab verməyə bilmirəm. Bu sözləri də onu qınayan dostlara deyirəm, baxıram “Feysbuk”dakı virtual dostlarım arasında belələri var. Təhqir, qərəz, məqsədli şəkildə qarayaxmalar yazanlara cavab verməyə dəyməz. Oxumağa davam et
Bu gün anomal şaxtaya baxmayaraq, Kiyevdə mitinqlərin davam etdirilməsiyə yanaşı ondan da xəbər tutdum ki, “Yelena” adlı hekayəm “Vsesvit” jurnalının 11-12/2013 sayında dərc olunub.
Hekayəni 1995-ci ilin dekabrında, elə bugünkü kimi soyuq bir gündə Kiyevə elədiyim səfər zamanı yaşadıqlarım əsasında uzun illər sonra yazmışdım. Dostlar bəyənmişdilər, elə buna görə də xeyli qəzet, jurnal və saytda dərc olundu. Rusca tərcüməsi bir neçə qəzet və saytda yer aldı . Sonra “Yaddaş ləpirləri” kitabıma da daxil elədim.
Ötən il kiyevli dostum İvan Lozovoy “Yelena”nı ukrayncaya çevirdi. Başqa bir dostum Elxan Nuriyev bədii redaktə üçün Ukraynanın tanınmış ədəbiyyatşünaslarından Mariya Voloşaka oxutdu. Xarici ölkələrin ədəbi dairələriylə yaxşı əlaqəsi olan Səlim Babullaoğlu hekayəni “Vsesvit” jurnalına təqdim elədi. Nəhayət, dərc olundu.
İctimai-siyasi, ədəbi-bədii, illüstrasiyalı “Vsesvit” jurnalı xarici ədəbiyyat dərcisidir. “Все́світ”, azərbaycanca “Bütün dünya” anlamını verir. İki ayda bir dəfə nəşr olunan jurnal 1925-ci ildən çıxır. İndiyədək burada 105 ölkədə yaşayıb yaradan ədəbiyyat adamının əsəri dərc olunub. 84 dildən tərcümə edilənlər arasında 500 roman da var.
Hekayənin tərcümə və dərcində əməyi olmuş bütün dostlara təşəkkür edirəm.
02.02.2014
İsveçdə yaşayan yazar Vahid Qazi bu ölkədə Yazıçılar Birliyinə üzv olub. Dekabrın 9-da “Media forum” saytına danışan Vahid Qazi deyib ki, İsveç Yazıçılar Birliyi 4 aydan çox kitablarını və bloq yazılarını ekspertizadan keçirdikdən sonra onu üzvlüyə qəbul edib: “Gələn ilin yazında İsveç Yazıçılar Birliyi başqa dildə yazan üzvlərinin müsabiqəsini keçirəcək. İki ildən bir belə müsabiqə olur. Mən müsabiqəyə bir əsərimlə qoşulacam. Artıq həmin hekayəm İsveç dilinə tərcümə olunub”.
Vahid Qazi 1968-ci ildə Ağdamda doğulub. Bakı Dövlət Universitetinin jurnalistika fakültəsini bitirib. “Ədalət”, “Azərbaycan” qəzetlərində, Prezident Administrasiyasında çalışıb. “III Sektor”, “Svobodnaya volya” jurnallarının naşiri, “Toplum” dərgisinin baş redaktoru olub.
“Ruhlar şəhəri”, “Yaddaş ləpirləri. Demokratiya yazıları”, “Çamayra – Kuba dəftəri” kitablarının müəllifidir. Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvüdür.
“Media forum”
Erkin Qədirlinin ABŞ Konqresindəki çıxışını dinlədim. Həmişəki kimi maraqlı danışırdı. Ümumiyyətlə, maraqlı danışan belə adamlarımızın nəhayətdə siyasətlə ciddi məşğul olması, fəal siyasətə qoşulması yaxşı haldır. Oxumağa davam et
Ötən həftəsonu Yoteburqa Elçibəyin 75 illik yubiley tədbirinə neçə-neçə ölkə və şəhərdən o taylı, bu taylı azərbaycanlı yığılmışdı. Tək Əbülfəz bəy yox, Rəsulzadədən üzü bəri neçə tarixi şəxsiyyətimiz yad olundu. Çıxışlar edib, xatirələr danışdıq.
Səhəri gün Şuşanın Ərimgəldi qayasına oxşayan bir qayanın dibində ocaqlar qalandı, qazanlar asıldı, manqallar gözərdi. Elatımız neçə qoyun kəsdi, neçə tuluq şərab içdi, sayı itdi. Adını çoxdan eşitdiyim neçə adamın üzünü gördüm, neçə dəyərli insanla tanış oldum.
Qərib ölkənin soyuq təbiətində isti bir Azərbaycan, özü də bütöv Azərbaycan yaşadıq. Elə bildim Qarabağlı, Təbrizli bir ölkədəyəm. Nə xoş bir duyğudur bu!
Təşəkkür edirəm Arif Rəhimoğluna, dəvət elədiyinə görə. Sağ olsunlar Firudun Ələsgərov, Şahnaz Qasımova, qonaq saxladılar bizi.
Xalqımızın üstündə qazanı qaynayan ocağı heç zaman sönməsin!
1 iyul 2013
“Azad Fikir Universiteti” Azərbaycanın vətəndaş cəmiyyəti tarixində demokratiya adına həyata keçirilən ən uğurlu layihələrdəndir. Bunu 17 il ölkədə demokratiya layihələri gerçəkləşdirmiş biri kimi tam məsuliyyətiylə deyirəm. Özümüzü “Dəli Kür”dəki “rus Əhməd” bilib şəhər, kənd deməyib işləyəndə, illər sonra işimizin faydasını görməyib ümidsizliyə qapılanda bu uşaqlar çıxdı meydana. Daha savadlı, daha gözüaçıq, daha inamlı. Bu gün bu gənclikdi Azərbaycanın sabaha inamı, ümidi. Onlardı cəmiyyətin tək yaşam nişanəsi qalan titrək nəbz vuruşu. Onlara hücum o son yaşam nişanəsi – qəlb döyüntüsünü susdurmaqdı! Buna biganə qalmaq da ən böyük nadanlıqdı!
10.04.13
28.03.13
Bu gün “Azadlıq Radiosu”nda Milli Kitab Müsabiqəsiylə (MKM) bağlı debat olacaq. Bu debatdan öncə Aznews.az-da Əziz Rzazadənin “MKM-in inkviziyası kitabımı tonqalda yandırdı” adlı köşə yazısında müsabiqəyə bəzi iradlarını bildirib.
Yazıda adı hallanan, MKM-in “onluğu”nda təmsil olunan “Camayra. Kuba dəftəri” kitabının müəllifi Vahid Qazi fikirlərini bölüşüb: “Əziz Rzazadə ilk “onluğ”a düşən mənim “Çamayra. Kuba dəftəri” kitabıma etirazını bildirib. Onun və bəzi başqa dostların fikirləri budur ki, bu kitabda yazılanlar publisistikadır və bədii əsər hesab etmək olmaz. Bir-iki kəlmə müsabiqə və bu fikirlər haqda söz demək istəyirəm: Əvvəla bildirim ki, mən yazıçı adına bir an belə iddia etmərəm, qəbahətim olar, çünki bu sözün mənasını, məsuliyyətini yaxşı bilirəm. Bir də onu bilirəm ki, bu müsabiqənin adı Milli Kitab Müsabiqəsidir və kitabımı ədəbiyyat sahəsində professionallığına şübhə etmədiyim ekspertlər seçiblər, demək kitab müsabiqənin şərtlərinə uyğun olub. Ekspertlər də, kitabımı müsabiqəyə təqdim edən naşirim, “MHS-Poliqraf” nəşriyyatının direktoru Vasif Qurbanzade də sağ olsunlar.
Əziz bəy kitaba ön söz yazmış Rüstəm İbrahimbəyovdan sitat gətirir. Mənim üçün Əziz bəyin fikirləriylə yanaşı Azərbaycan ədəbiyyatının patriarxlarından olan Rüstəm müəllimin də yazdıqları çox dəyərlidir. O, kitabı bədii əsər hesab edərək belə yazır: “Vahid Qazinin Kuba dəftərini oxuyarkən mən, müəllifin Azadlıq adasında başına gələnləri təsvir edə-edə, real insanlardan, onların ölkədəki ümumi siyasi ab-hava ilə bağlı həyatları və problemlərindən danışa-danışa çox güclü bədii təhkiyədən istifadə etdiyini və bu bədii təhkiyənin onun özünü hekayətin baş qəhrəmanına çevirdiyini görüb sevindim. Elə buna görədir ki, yazıçının hiss və fikirlər dünyasına qərq olan oxucu onun füsunkar Çamayranın intim xidmət təklifindən imtinasını öz əxlaqi qələbəsi sayır. Nümunə kimi bir çox digər emosional epizodları da misal çəkmək olar. Amma məncə, ən əsas məsələ, ümumilikdə bütün əsərin gözəl bədii nəsr nümunəsi olmasıdır.”
Daha sonra V. Qazi qeyd edir: “Təsəvvür edin, mən heç Kubada olmamışam və orada yazılanlar bir təxəyyül məhsuludur. Müəllif isə əsərin qəhrəmanını birinci şəxsin təkində dilləndirir, yəni özünü əsərin qəhrəmanı yerinə qoyur. Onda necə, bu bədii əsər olurmu?
Mənim üçün əsas janr deyil, sözdür! Onu hansı qəlibdə təqdim eləmək isə axırıncı məsələdir”.
Bahar Rüstəmli
Aznews.az
Dünən gecə Mirzə Fətəli Axundov yuxuma girmişdi. Söhbət fırlanıb “Daş yuxular”ın üstünə gəldi. Gördüm əsəri oxuyub. Hər şeydən halıdı. Dedi ki, Əkrəm barıtı çox eləyib, lap mənim Qulaməlim kimi. Amma bir tərəfdən də baxanda, onsuz iş keçmir, barıtı çox qoymayanda inqilab da olmur; nə cəmiyyətdə, nə də zehniyyətdə. Barıt qoymaqda Əkrəm bizdən də qabağa gedib, bu, yaxşı haldır. Demək, söz yazanlarımız bu illərdə ərzində yerində saymayıblar. Bu qara-qışqırığa (siz indi ona kampaniya deyirsiniz) çox da aludə olmasın. Elə meyitimi yerdə qoyan həmin camaatdır, heç dəyişməyib. Məni basdıqmağa gəlmədilər, sonra heykəlimi qoydular. Göstərişpərəst camaatımız bu gün kitab yandırdığı kimi, sabah da bir başqa göstərişlə onu gül-çiçəyə tutar. Sözlərimi Əkrəmə çatdır, de ki, Mirzə Fətəli belə dedi.
İndi mən uzaqdayam! Əlim çatmır! Bakıdakı dostlardan xahiş edirəm, mənim daşdan ağır yuxumu Əkrəm Əylisliyə danışsınlar. Həm də mənim adımdan onu desinlər ki, Mirzə Fətəlinin fikirlərinə mən də şərikəm, bircə əlavəm odur ki, kitabındakı o bir xeyli haqsızlığa gərək yol verməyəydi.
Vahid Qazi
Karlskrona, İsveç.
16 fevral, 2013
P.S. Oyananda İsveç PEN klubuna zəng edib yuxumu danışdım. Gözləyirəm görüm bir səs çıxacaqmı – yuxumu yoza biləcəklərmi?
Yozef Matskeviç tanınmış polyak yazıçı-publisistidir. 1902-ci ildə Peterburqda doğulub. Beş yaşında ailəsi Vilnaya (indiki Vilnüs – o zaman Polşanın tərkibindəydi) köçür. Üç il sonra Yozef burada gimnaziyaya daxil olur. 1915-ci ildə almanlar Vilnanı tutur və gimnaziya Moskvaya köçürülür. 1919-cu ildə hələ 17 yaşı tamam olmamış Matskeviç bolşeviklərlə savaşa yollanır. 1920-ci ildə Varşava Universitetinə girir, ancaq təhsilini Vilnada başa vurur.
1939-cu ilə qədər qardaşının nəşr etdiyi «Slovo» qəzetində çalışan Yozef sovet işğalı, ardınca alman qəsbi nəticəsində fəal jurnalistikadan bir qədər uzaqlaşır və ağır illər keçirir. 1944-cü ildə təkrar sovet işğalından ehtiyatlanaraq Varşavaya gedir. Bir il sonra Polşanı da tərk edərək Romaya, 1947-ci ildə isə Londona köçür. Matskeviçin son dayanacağı 1955-ci ildə köçdüyü Münhen olur, burada o, ömrünün sonuna qədər (1985) yaşayır. Uzun illər bolşevizmin və faşizmin qanlı cinayətlərini tədqiq edən yazıları müxtəlif ölkələrdə nəşr olunan mühacir dərgilərində çap olunur. Sovet işğalından sonrakı Litvadan bəhs edən «Heç yana aparmayan yol», müttəfiqlər tərəfindən Sovet İttifaqına qaytarılan kazakların faciəli həyatından danışan «Kontra», kommunizmin dünyaya yayılma səbəblərini analiz edən «Təxribatın qələbəsi», «Vatikan qızıl ulduzun kölgəsi altında» və çox sayda digər romanların müəllifidir.
Bütün həyatı ağır iztirablarda, təqiblər altında ölkələr dəyişməkdə, maddi ehtiyacda keçən Matskeviç yazıçı-publisist kimi hər zaman sözün düzünü deməyi (özü də bütün çılpaqlığıyla) üstün tutub, bəşəri dəyərləri, fundamental azadlıqları təbliğ edib. Həyat onu çox sınaqlara çəksə də, nə polyak millətçiliyi, nə alman faşizmi, nə də rus bolşevizmi onun ruhunu sındıra bilib. Ünlü publisistin nəhəng sovet yazıçısı Mixail Şoloxova ünvanladığı məktub bu əyilməzliyə parlaq nümunədir. Onun bu məktubu yalan və mütiliyə dözməyən vicdanın çığırtısıdır. Bu məktub Londonda çıxan mühacir nəşrlərdən birində – «Vyadomosti» qəzetində çıxıb. Düz əlli il bundan əvvəl. Amma bu gün də bizim kimi cəmiyyətlərdə – haramla halalın, düzlüklə əyriliyin, yalanla doğrunun, mütiliklə ləyaqətin üz-üzə durduğu məmləkətlərdə aktuallığını saxlayır.
Məktubda Şoloxovun dünya incisi “Sakit Don”u sosialist realizmi əsasınsa yeni redaktədə nəşr etməsi İbrahim peyğəmbərin İsmayıl qurbanına bənzədilir. Qurban bayramında yadıma düşdü, dedim siz də oxuyun. Paralellər axtarmaq, nəticə çıxarmaq sizin öhdənizdədir, möhtərəm oxucu…
Vahid Qazi
Çox hörmətli Mixail Aleksandroviç! Oxumağa davam et
Vahid Qazinin bloqu 