Balacaboy hündür adam

mustafazade

Balacaboy hündür adam

İndiyə baxmayın, Avropa Azərbaycanlılarla doludu. Onminlər, yüzminlər. İndi bizimkilərə ən şimal ölkənin ucqar qəsəbəsində də rastlayarsınız. Sovet dönəmində isə gələnlər tək-tək idi.

Sayın çoxluğu əsas deyil ki. Əsas çoxmillətli, multikultural bir qitədə görünmək, boy verməkdi. Yüzminlərin içində ictimai-siyasi, mədəni-sosial fəal insanımız yüzlər ola, olmaya – izdiham içində başı görünən soydaşımız çox azdı.

1990-cı ildə Avropaya gələn gündən boyu görünən bir adamın bu gün 60 yaşı tamam olur. Boyu balacadı. Şuşalı dostum Hikmət Sabiroğlu 25 il əvvəl bizi tanış eləyəndə onu necə görmüşdümsə, elə o boydadı, bir barmaq da boy atmayıb. Amma boyu Avrasiyanın hər yanından görünür.

Elman Mustafazadədən danışıram! Oxumağa davam et

Mina senaste publiceringar

Cöl Qala

Mina senaste publiceringar

Mina noveller, essäer och min roman har på den senaste tiden publicerats på olika språk i diverse länder.

I Baku har min bok ”Chöl Gala” (chöl-betyder slätt, gala betyder-slott) publicerats på azerbajdzjanska.

Mina e-böcker ‘‘Ozon människor’‘ och ”Chamajra: Anteckningsbok om Kuba” har publicerats på ryska.

Essän ”Hej, Gulsary!” har publicerats på krigiziska litteraturtidskriften ”Litterär Kirgizistan”, ”Svetlana Aleksijevitj och hennes Tiden Second Hand” har publicerats på nättidskriften i Kanada, Vitryssland och Ryssland.

Essän ”Oginskisk melodi” har publicerats på nättidskriften ”Svenska Palmen” och novellen ”Helena” har översatts till ukrainska och publicerats i litteraturtidskriften ”Vsesvit” i Ukraina.

Bayramın mübarək, “qum dənəsi”!

17-noyabr-1988

Bayramın mübarək, “qum dənəsi”!

Bu fotoda məni tapa bilərsiniz? Yox! Amma ordayam. Sən də ordasan. Hamımız ordayıq. “17 noyabr”, bir də “20 yanvar” hamının “orda” olduğu gündü. Heç “28 may”da hamı “orda” deyildi, bir qrup adam görmüşdü o işi milyonların yerinə.

Sahil qumlağını sayagəlməz qum dənələri yaradan kimi millət də özünü dərk edən min-min fərdin topalanıb cəmiyyət qurmasıyla formalaşır. Bu fotoda qum dənələri kimiyik. Xoş halına o millətin ki, yolunda qum dənəsi tək zərrə olmaqdan şərəf duyan milyonlarla insanı var!

Foto 1988-ci ilin 17 noyabr səhərini yadıma saldı. İstədim xatirəmi sizinlə də bölüşüm. Uşaqlar dərsdən gəlsin, axşam onlara da danışacam.

17 noyabr səhəri universitetin həyətində toplanmağımızdan, Topxanada armud ağaclarını kəsən ermənilərə qəzəblənərək (nə qədər qəribə səslənir indi) yürüşə çıxmağımızdan, yolboyu “politexnik”, “inşaat”, “narxoz” tələbələrinin bizə qoşulub sayımıza say qatmalarından, Qoşa Qala qapısı ağzında sovet milisinin yolumuzu bağlamağa uğursuz cəhdindən, adını dəyişib “Azadlıq” qoyacağımız Lenin meydanını eyforik bağırtılarla doldurub kommunist dünyasını silkələyən uzunmüddətli oturaq etiraz hərəkatına başlamağımızdan danışacam.

Gecələr tonqal başına yığılıb Bakıda yaşayan tələbə qızların evdən gətirdiyi isti çaydan içə-içə, peraşki-buterbrotdan yeyə-yeyə dünənək ağlagəlməyən “millət söhbətlər”i eləməyimizdən, şeir deyib, mahnı oxumağımızdan söz salacam. 3 il məşəqqətli mübarizədən sonra müstəqillik qazanmağımızdan fəxrlə bəhs edəcəm.

Amma bizim ən fəxarətli günümüzün yadigarı olan bu fotonun 28 il sonra mənə hansı ovqat yaşatdığından danışmayacam uşaqlara. Heç sizə də demirəm!

Bircə bunu deyirəm:

Bayramınız mübarək olsun, “qum dənələri”!

Vahid Qazi

17 noyabr, 2016

Dərc olundu: Azadlıq radiosu, Turkustan.info, Xitab.az, Bastainfo.com, Qaynarinfo.az

“Çöl Qala” oxuculara təqdim olundu – FOTO

“Çöl Qala” oxuculara təqdim olundu – FOTO

İsveçdə yaşayan yazıçı-jurnalist  Vahid Qazinin “Çöl Qala” adlı povestinin təqdimatı olub. May ayının 7-də  İçərişəhərdə “Elman dayının dükanı” kimi tanınan kitab mağazasının önündə baş tutan “Qız Qalasında Çöl Qala” adlı təqdimatı V.Qazinin dostları keçiriblər.

Bakı Kitab Klubunun nəşr etdiyi kitabın redaktorları Hikmət Sabiroğlu və İmran Bədirxanlıdır. Kitabın arxa səhifəsində filosof Ağalar Məmmədovun, yazıçı Mehriban Vəzirin, ədəbi tənqidçilər İradə Musayeva və Tehran Əlişanoğlunun əsər və müəllif haqda rəyləri yer alıb.

“Sabahların sahibi bu günün azad gəncliyinə həsr olunan” povest müasir insan həyatının bir parçasına çevrilmiş sosial şəbəkələrdə yaşanan virtual həyatdan bəhs edir. İnsanları bura çəkən hansı istəkdir, qüvvədir? Asılılıq dərəcəsinə çatan bu vərdişin səbəbi nədir? İnsan real həyatdan yorulub bəlkə? Bəlkə bəşəriyyət gələcək virtual həyata beləcə “köçür” aramla? Otuz, əlli, yüz il sonranın insanı hansı dünyada yaşayacaq? Ola bilsin, biz o virtual aləmin pionerləriyik, xəbərimiz yoxdur?

Təqdimatda yazarın dostları İlham İsmayıl, Mehriban Vəzir, Qulu Məhərrəmli, İradə Musayeva, Gülnar Mənsimli, Vüsalə Məmmədova, İlqar Rəsul, Zöhrab Əmirxanlı çıxış etmiş, müəllif və əsər haqqında fikirlərini bildirmişlər.

Dərc olundu: axar.az, medianews.az, kultura.az, qaynarinfo.az, 525.az, moderator.az, qafqazinfo.az.  dialoq.info, joy.az, korrespondent.az, bignews.az, milletinsesi.az, qlobal.az

“Çöl Qala” oxuculara təqdim olunacaq

Qiz Qalasinda Col Qala 7 may

“Çöl Qala” oxuculara təqdim olunacaq

Mayın 7-də Bakıda publisist Vahid Qazinin “Çöl Qala” kitabının təqdimatı keçiriləcək.

“Qız Qalasında Çöl Qala” adlı təqdimat mərasimi saat 12-də İçərişəhərdə “Elman dayının dükanı” kimi tanınan kitab mağazasının önündə olacaq. Mağaza Qız qalasının arxasında, Karvansaraya gedən yolun üstündə, Qüllə küçəsi, 10 ünvanında yerləşir.

Bakı Kitab Klubunun nəşr etdiyi kitabın redaktorları Hikmət Sabiroğlu və İmran Bədirxanlıdır. Kitabın arxa səhifəsində filosof Ağalar Məmmədovun, yazıçı Mehriban Vəzirin, ədəbi tənqidçilər İradə Musayeva və Tehran Əlişanoğlunun əsər və müəllif haqda rəyləri verilib.

“Sabahların sahibi bu günün azad gəncliyinə həsr olunan” povest müasir insan həyatının bir parçasına çevrilmiş sosial şəbəkələrdə yaşanan virtual həyatdan bəhs edir. İnsanları bura çəkən hansı istəkdir, qüvvədir? Asılılıq dərəcəsinə çatan bu vərdişin səbəbi nədir? İnsan real həyatdan yorulub bəlkə? Bəlkə bəşəriyyət gələcək virtual həyata beləcə “köçür” aramla? Otuz, əlli, yüz il sonranın insanı hansı dünyada yaşayacaq? Ola bilsin, biz o virtual aləmin pionerləriyik, xəbərimiz yoxdur?

Müəllif hesab edir ki, “Çöl Qala” povestinin məzmunu onun qəhrəmanlarından birinin dediyi bu cümlələrdə açılır: “Biz özgənin yaratdığı dünyada yaşayırıq. Fərq etməz o dünya nədən yaranıb, Allahın “Ol!” əmrindən, ya elmin dediyi Böyük Partlayışdan! Bizə öz dünyamız lazımdır. Hər kəs özünü kirayənişin sandığı özgə dünyadan yeni dünyaya, özünün yaratdığı, sahibi olduğu dünyaya can atır. Öz dünyasını yarada bilən insanlığın sirrini açmış kimidir”.

Novator.az

Xəbər dərc olundu: Qafqazinfo.az, Musavat.com, Teleqraf.com, Bastainfo.com, Moderator.az, Axar.az, Qaynarinfo.az, Turkustan.info, Kulis.az, Terefdar.az

“İslamda tolerantlıq varmı?” sualı İsveçdə

Mona Walter

Avropada yeni bir kabus dolaşmaqdadır!

Sentyabrın 27-də İsveç millətçilərinin “İslamda tolerantlıq varmı?” adlı bir tədbirinə getdim. Mövzu təzə deyil, çox düşmüşəm bu söhbətə. Mövzudan daha çox məni İsveç kimi tolerant bir ölkənin son illər durmadan artan reytinqləri hesabına ictimai rəy sorğularında ölkənin birinci partiyasına çevrilmiş millətçi İsveç Demokratları Partiyasının məsələyə baxışı maraqlandırırdı.

Partiyanın yerli şöbəsi məruzəçi kimi islam üzrə ekspert Bertil Malmberq və xristianlığı qəbul etmiş keçmiş müsəlman Mona Valter adlı xanımı dəvət eləmişdi.

Birinci hissədə çıxış edən Malmberq “Quran”, şəriət, sünnə və hədislərdən nümunə gətirərək tədbirin adına çıxarılan suala “Yox!” cavabını əsaslandırmağa çalışırdı.

İkinci hissədə çıxış edən Valter isə özünü vətəndaş müharibəsi nəticəsində sekulyar sosialist diktatura rejimindən islamlaşaraq bir başqa diktaturaya çevrilən Somalidən qaçmış ailənin qızı kimi təqdim elədi. “Ailəmin qoyduğu dini qadağalarla İsveç həyatının azad reallıqları məni islam dinini dərindən öyrənməyə sövq elədi”.

Onlar çox şey dedilər, burada sadalamağın mənası yoxdur. “Özünü dünyəvi dövlət kimi göstərməyə çalışan Türkiyədə son yüz ildə bir kilsə belə tikilməyib. Sizsə turist kimi gedib oranın büdcəsinə xeyir verirsiniz” kimi avantürist fikirlərlə yanaşı kifayət qədər məntiqli görünən fikirləri arqumentləşdirməyi də bacarırdılar.

Qulağım çıxışçılarda olsa da, gözüm zaldakı adamlarda idi. Onların reaksiyasını müşahidə edir, suallarını tam anlamağa çalışırdım. Gəldiyim qənaət budur ki, Avropaya gələn qaçqın axını özüylə islam qorxusu da gətirir.

Saumel Hantinqtonun “Sivilizasiyaların toqquşması və dünya nizamının yenidən qurulması” tarixi-fəlsəfi traktatında irəli sürdüyü tezislər heç iyirmi il keçməmiş reallığa çevrilməkdədir.

Düzdür, bu gün İsveçin hakim Sosial Demokrat Partiyası və hökuməti qaçqınlara daha çox yardım etməyin yollarını arayır, “Bütün İsveç birlikdə” adlı ümummilli yardım paketiylə çıxış edir. Amma əksər Avropa liderləri multikulturallığı Avropanın zənginliyi deyil, problemi kimi görürlər. Hətta təbil çalırlar!

Tədbir iştirakçılarını düşündürən əsas suallar bunlar idi: Avropa mədəniyyətinə inteqrasiya oluna bilməyən və istəməyən mədəniyyət konflikt ocağına çevrilməzmi? Özləri ilə bərabər şəriət qaydalarını da gətirən və o qaydaları Avropada da tətbiq eləmək istəyən islami kəsim niyə şəriət qaydaları ilə idarə olunan ölkələrə yox, buna tamamən zidd olan cəmiyyətlərə üz tutur? Niyə 57 islam dövləti müsəlman qaçqınlarına sahib çıxmır və s.

Bu suallar tək zala rekord sayda adam topladıqlarını deyən İsveç millətçilərini deyil, bütün Avropanı düşündürən və QORXUDAN suallardır!

Yazımın canı odur ki, Avropada yenə bir kabus dolaşmaqdadır! Və bu kabus əvvəlkindən heç də az olmayan qorxulu fəsadlar vəd edir!

Vahid Qazi

P.S. Tədbirdən çəkdiyim fotolar aşağıdadır.

2341

Dərc olundu: Novator.az

İnsanına dəyər verməyən dövlət dağına, daşına, dərəsinə, düzünəmi dəyər verəcək?!

Avropa parlamenti

Azərbaycan ayıbları

Dünən Avropa Parlamenti müstəqilliyini Avropa vektorlu ümumbəşər dəyərlər təməlində qurulmuş Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin varisi kimi elan edən bir dövlət haqqında onun müstəqillik tarixi ərzində ən utancverici bir qətnamə qəbul elədi.

Avropadan, bütün dünyadan haqq, ədalət uman dövlət haqqsızlıq, ədalətsizlik mücəssiməsi kimi – vətəndaşının söz və ifadə azadlığını tanımayan, haqqını boğan, ədalətini tapdayan, varını talan edən bir dövlət kimi təqdim olundu.

Car çəkdiyimiz “Azərbaycan, Qarabağ həqiqətləri” elə o qətnamədə sadalananlarmış demə. Bu həqiqətlərimizimi bildirmək istəyirdik dünyaya?! Bunlar ki, həqiqətimiz yox, ayıblarımızdı!

Bundan sonra o qətnamə ilə mahiyyəti açılan, portreti çəkilən bir dövlətin Qarabağ harayınamı qoşulacaq ona səs verən Avropa parlamentariləri? İnsanına dəyər verməyən dövlət dağına, daşına, dərəsinə, düzünəmi dəyər verəcək?! Bu səmimiyyətləmi inandırmaq istəyirik dünyanı?

100 il əvvəl haqq dalınca Avropaya üz tutan İstiqlal atalarımız bunumu istəyirdi? Bəlkə Avropa institutlarına üzv olmaq üçün illərlə çabalar verən biz yox, başqaları imiş?

Bütün dünyanın Avropaya axışdığı, Avropaya qiblə kimi üz tutduğu zamanda ondan üzmü döndəririk?

Üzümüzü hara tuturuq?

Rusiyaya? Anamızın anasını belə ağlar qoyan dövlətə? Boynumuza zəncir keçirib ucunu erməniyə verənə, bizi əsir-yesir edənəmi bel bağlayacağıq yenə? Öz vətəndaşına gün ağlamayan bizə nə gün ağlayacaq?

Bəlkə İrana, yaxud islam dünyası dediyimiz o bəxtiqara, ac-yalavac ümmətədi ümidimiz? Ötən əsrin 60-70-ci illərinin Tehranına, Bağdadına, Kabuluna, Dəməşqinə şəkillərdə, bu gününə TV-lərdə baxıram. Vətənimin gələcəyini bu ölkələrin taleyi kimi düşünəndə ətim ürpəşir! Boğazımı qəhər tutur!

…İnsana və insanlığa dəyər verən tək ünvanımız var – Avropa!

Avropadan kənarda bizi qaranlıq bir gələcək gözləyir! Buna, bax, elə bu sübh çağı pəncərəmdə doğan Günəşin varlığına inandığım qədər inanıram!

İndi seçim öz əlimizdədir!

Əlimizdədirmi?!

Vahid Qazi

11 sentyabr 2015