“Ruhlar şəhəri” kitabının üçüncü nəşrinə

Kitabı buradan yükləmək olar: Ruhlar şəhəri 2021

Müəllifdən

Tələbə yoldaşım Rəsmiyyə Məmmədqızı Ağda­mın isgaldan azad olunduğu günlərdə bir gün mənə yazdı ki,  gəl “Ruhlar şəhəri”ni yenidən nəşr edək. Təkli­fin içində bir qalib ədası, sevinci, bir də ruhumuzu yenidən Ağdama körükləmək havası vardı. Bir də deyəsən həmkarım istəyir ki, oxucular bu dəfə “Ruhlar şəhəri”nə başqa gözlə baxsın,  başqa ruhla oxusun. Çünki Ağdamı silbaşdan yenidən qurmaq, bu acı taleyimizi yenmək və yenidən yazmaq umudum vardı kitabda, bəlkə bir səbəb də odur…    

Ağlabatan təklifdi, fikirləşdim ki, təkrar nəşr olunarsa, keçən müddətdə “Ruhlar şəhəri”nə yazılan rəylərdən, məqalələrdən, resenziya, məktub, ürək sözləri, mesaj və SMS-lərdən seçmələri də yeni nəşrə əlavə edərəm. Mən də bu fikri yeni redaktoruma təklif etdim. Çünki kitabın iki nəşrindən sonra aldığım xeyli sayda çeşidli rəylər gələcəkdə belə bir nəşrin maraqlı ola biləcəyinə ümid yaratmışdı məndə. Amma onlar kitabın həcmindən bir neçə dəfə çoxdur. Redaktorum da mənim təklifimi olumlu qarşıladı. Qərara gəldik ki, qələm-söz sahiblərimizin, ziyalılarımızın, fikirdaşlarımızın kitab haqqında yaz­dığı məhrəmanə fikirlərinə, duyğula­rını ifadə etdiyi sözlərinə toxunmadan, eyni zamanda oxucunu da yormadan, mütaliə ritmini pozmadan azca ixtisarla  kitabı yenidən nəşrə hazırlayaq.

“Ruhlar şəhəri” mənim ilk kitabımdır. Sonra daha yeddi kitabım da çıxdı. Aralarında rus, İsveç dillərində nəşr olunanlar da var. Əlbəttə hamısı doğmadı mənə, amma etiraf edim ki, bu kitab bir köynək yaxındır. O, anaya, balaya, sirdaşa deyiləsi ən məhrəm, intim söz kimidir. Belə sözləri hər çənnən yazmaq olmur.

“Ruhlar şəhəri” 10 il əvvəl, təxminən dörd aya yazıldı – hər günü bir ömür qədər uzun dörd ay. Bakının bir soyuq fevral günündə başlayıb, Xızının bir ilıq bahar sabahında bitirdim.

Bitirdimmi?

Sonralar dönə-dönə bu haqda məndən soruşanlara, “az yazmısan, yazası çox şeylər tapa bilərdin” deyənlərə hər dəfə bircə kəlməylə: “Nəfəsim çatmadı” deyirdim.

İnanın səmimiyyətimə, nəfəsim çatmadı; əvvəlcədən “Bazar” və “Mağar” adlı esselər də yazmağı nəzərdə tutsam da, alındıra bilmədim. Qəribə hala düşmüşdüm onda, evdə də bir cür baxırdılar mənə. İndi özümə təskinlik kimi çıxmasın, mənim oxucuya çəkdiyim bu “pay” əslində, doyumluq yox, dadımlıq idi. Bilmirəm, izah edə bilirəmmi fikrimi?!

***

Bu kitabın naşirinə təşəkkürüm öz yerində, əvvəlki iki naşiri də qeyd etməsəm, daxilən rahat olmaram. Mərhum Bəhruz Axundovu, dostum Vasif Qurbanzadəni deyirəm.

“Ruhlar şəhəri” kitab halında çıxana qədər “525-ci qəzet”də, Lent.az saytında hissə-hissə dərc olunurdu. Rəşad Məcid, Qabil Abbasoğlu bu esseləri çap etməklə məndə inam yaratdılar. Elə bilirdim, Ağdama ruhlar şəhəri deməyim adamların qəlbinə dəyər. Amma oxuculardan aldığım rəylər onların səmimiyyətimə inandıqlarını göstərdi; sevimli aktyorumuz, Əməkdar artist, ruh adam Tofiq Qarayevin ölümündən bir qədər əvvəl xəstəxanadan yazdığı rəy kimi, məsələn.

Həvəsləndim. O rəyləri kompüterimdə ayrıca faylda toplamağa başladım. Sonra böyük yazılar, resenziya­lar yazıldı, sosial şəbəkələrdə yayıldı, mesajlar, SMS-lər də beləcə toplandı.

İsveçin Umea Universitetinin dosenti Səadət Kərimi kitabdakı “Sağ qalan ləpirlər” essesini isveçcəyə çevirdi. Yutub-da yayımlanan “Səsli ədəbiyyat” kanalı “Ruhlar şəhəri”ni audio yazıya aldı, mətni İlahə Sadıqova səsləndirdi. Kitabı əldə edə bilməyənlər, oxumağa vaxtı və imkanı olmayanlar artıq onu audio şəklində dinləyə biləcəklər.

***

Kitab yazılandan 10 il sonra Ağdam işğaldan azad olundu. Artıq daşı daş üstdə qalmayan o ərazilərin bərpasından danışılır. Mənim xatirələrimin yerində müasir tipli şəhər salınacaq. Daha gözəl, daha əzəmətli, modern şəhərə çevriləcək Ağdam. Bu kitabdakı Ağdam isə bir də olmayacaq.

Ağdam haqda işlətdiyim “Qafqaz Xirosiması”, “Ruhlar şəhəri” epitetləri də tarixin yaddaşına köçəcək.

…və mən buna sevinirəm!..

Vahid Qazi

Helsinqborq, İsveç

28 dekabr 2020

Bir cavab yazın

Sistemə daxil olmaq üçün məlumatlarınızı daxil edin və ya ikonlardan birinə tıklayın:

WordPress.com Loqosu

WordPress.com hesabınızdan istifadə edərək şərh edirsinz. Çıxış /  Dəyişdir )

Google foto

Google hesabınızdan istifadə edərək şərh edirsinz. Çıxış /  Dəyişdir )

Twitter rəsmi

Twitter hesabınızdan istifadə edərək şərh edirsinz. Çıxış /  Dəyişdir )

Facebook fotosu

Facebook hesabınızdan istifadə edərək şərh edirsinz. Çıxış /  Dəyişdir )

%s qoşulma